ნატოს წევრი სახელმწიფოების ხელმძღვანელებმა 7 ივლისს თურქეთში ათობით მილიარდი დოლარის ღირებულების იარაღის გარიგებები გამოაქვეყნეს, რითაც ხაზი გაუსვეს აშშ-ის მოწოდებებს, მეტი დახარჯონ ევროპის დასაცავად, მიუხედავად იმისა, რომ აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა განაცხადა, რომ იმედგაცრუებულია. ტრამპმა, ამასთან, კიდევ ერთხელ გამოავლინა სწრაფვა, რომ გრენლანდიას აშშ უნდა აკონტროლებდეს.
თურქეთის პრეზიდენტ რეჯეპ თაიპ ერდოანთან შეხვედრაზე ტრამპმა განაცხადა, რომ შეიძლებოდა ნატოს სამიტისთვის საერთოდ ბოიკოტი გამოეცხადებინა, თურქეთის ლიდერთან მისი თბილი ურთიერთობა რომ არა და არ გამორიცხა ევროპიდან ჯარების შემდგომი გაყვანა. „კარგი, ვნახოთ. ძალიან იმედგაცრუებული ვარ ნატოთი“, - თქვა მან და გამოყო დიდი ბრიტანეთი, საფრანგეთი, გერმანია და იტალია იმის გამო, რომ საკმარისად არ დაუჭირეს მხარი აშშ-ს ირანთან ომში.
ტრამპმა დასძინა, რომ მოკავშირეები „კარგად არ გვექცეოდნენ“, მიუხედავად იმისა, რომ მან კიდევ ერთხელ გაიმეორა, რომ არ სურდა და არ სჭირდებოდა მათი დახმარება.
„სანამ ვკითხავდი, თქვეს, რომ იქ არ იქნებოდნენ. ჩვენ კი ტრილიონობით დოლარი ჩავდეთ ნატოში“, - თქვა ტრამპმა.
ტრამპმა გამოაცხადა, რომ სამიტის წინ რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმირ პუტინს და უკრაინის პრეზიდენტ ვოლოდიმირ ზელენსკის ესაუბრა ომის დასრულების შესახებ.
„ვფიქრობ, ორივეს სურს შეთანხმების დადება. სამწუხაროა, რომ ამდენი დრო დასჭირდა... რაღაც გამოვა“, - თქვა მან.
დიდი ხნის მოკავშირეების მკაცრი კრიტიკის პარალელურად, ტრამპმა გამოაცხადა, რომ ვაშინგტონი გააუქმებდა თურქეთისთვის ექვსი წლის დაწესებულ სანქციებს, რომლებიც რუსული საჰაერო თავდაცვის რაკეტების შეძენის გამო დაწესდა. მან ასევე გამოთქვა მზადყოფნა, თურქეთისთვის F-35-ის ტიპის გამანადგურებელი თვითმფრინავები მიეყიდა.
ნატოს გენერალურმა მდივანმა მარკ რუტემ ორშაბათს განაცხადა, რომ ევროპელებმა თავდაცვის ხარჯები „გასაოცრად“ გაზარდეს.
ტრამპის მოსვლამდე, რიუტემ თავდაცვის ინდუსტრიის ფორუმზე ინიციატივებისა და შეთანხმებების სერიაზე ილაპარაკა და ალიანსში თავდაცვის ინდუსტრიის „რევოლუციისკენ მოუწოდა”, გააფრთხილა რუსეთის, ასევე ჩინეთის, ჩრდილოეთ კორეისა და ირანის უზარმაზარი სამხედრო ხარჯების შესახებ.
„ჩვენ არ გვაქვს დროის ფუფუნება. ახლა გვჭირდება შესაძლებლობები, რათა უზრუნველვყოთ მზადყოფნა. უსაფრთხოების სიტუაცია ამას მოითხოვს“, - თქვა რუტემ.
გარიგებები, რომელთა ღირებულება ნატოს ერთ-ერთი წარმომადგენლის თქმით, მინიმუმ 50 მილიარდ დოლარს შეადგენს, მოიცავს ევროპული ქვეყნების მიერ ამერიკული კომპანია Northrop Grumman-ისგან სათვალთვალო დრონების შეძენას და ნატოს მიერ შვედური Saab-ისგან თვითმფრინავების შესყიდვას. Saab-ის აქციები ერთ მომენტში 5%-ზე მეტით გაიზარდა, რადგან ინვესტორები იმედი აქვთ კომპანიის მიერ ევროპული გადაიარაღებით სარგებელზე.
7 ივლისს ანკარაში ტრამპმა განაახლა გრენლანდიის დანიისგან მითვისების მცდელობა.
„ეს უნდა კონტროლდებოდეს შეერთებული შტატების მიერ და არა დანიის მიერ“, - თქვა მან.
სამიტზე გამოსვლისას, დანიის პრემიერ-მინისტრმა მეტე ფრედერიკსენმა განაცხადა, რომ მოკავშირეებისგან მოელის, რომ პატივს სცემდნენ მისი ქვეყნის სუვერენიტეტს.
ევროპელი ოფიციალური პირები ამტკიცებენ, რომ მათ დიდწილად შეასრულეს ვალდებულებები, რომ აშშ-ს მიეცეს მათი საჰაერო სივრცისა და ბაზების გამოყენების უფლება, მიუხედავად იმისა, რომ მათთან კონსულტაცია არ ჩატარებულა ღრმად არაპოპულარული ომის შესახებ, რომელმაც მათი ეკონომიკა შეარყია.
ნატოს წევრები, სავარაუდოდ, კიდევ ერთხელ დაადასტურებენ მხარდაჭერას უკრაინის მიმართ, ზელენსკი კი სასწრაფოდ მოუწოდებს მათ საჰაერო თავდაცვის მიწოდების გაზრდისკენ. რუსეთმა ორშაბათს კიევის რეგიონი რაკეტებითა და დრონებით დაბომბა, რის შედეგადაც სულ მცირე 28 ადამიანი დაიღუპა.

2 hours ago
4







English (US) ·
Georgian (GE) ·