netgazeti 
რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ოფიციალურმა წარმომადგენელმა მარია ზახაროვამ სომხეთის პრემიერ-მინისტრი ნიკოლ ფაშინიანი და სომხეთის ხელისუფლება გააკრიტიკა. მისი თქმით, ერევნის რეაქცია ევრაზიული ეკონომიკური კავშირიდან (EAEU) სომხეთის წევრობის შესაძლო შეჩერების შედეგების შესახებ მომზადებულ ანგარიშზე „ნაჩქარევი და აგრესიულია“.
ზახაროვამ ამის შესახებ 28 ოქტომბერს, რუსეთის საგარეო საქმეთა სამინისტროს ყოველკვირეულ ბრიფინგზე განაცხადა. მას ფაშინიანის განცხადებაზე კომენტარი სთხოვეს, რომლის თანახმადაც, სომხეთის ხელისუფლების შეცვლის მიზნით გარე ძალები უკვე მესამე მცდელობას ახორციელებენ.
ზახაროვას თქმით, ანგარიშის მომზადება მოულოდნელი არ ყოფილა, რადგან ევრაზიული ეკონომიკური კავშირის წევრი ქვეყნების -რუსეთის, ბელარუსის, ყაზახეთისა და ყირგიზეთის ლიდერების შესაბამისი განცხადება ჯერ კიდევ მაისში მიიღეს.
„სომხეთის ხელმძღვანელობის ეს რეაქცია შეიძლება ნაჩქარევად და აგრესიულად უნდა შეფასდეს“, – განაცხადა ზახაროვამ.
მისი ვარაუდით, შესაძლოა, ერევანი ცდილობდეს, საზოგადოებრივი ყურადღება აქტუალური პრობლემებიდან სხვა საკითხებზე გადაიტანოს და პასუხისმგებლობა სხვებს დააკისროს.
ზახაროვამ ასევე განაცხადა, რომ მოსკოვის მისამართით სომხეთის ხელისუფლების ახალი ბრალდებები კონკრეტული კონსტრუქციული წინადადებებითა და პასუხისმგებლიანი გადაწყვეტილებებით არ გამყარებულა.
„სამწუხაროდ, ერევნის მხრიდან მოსკოვის მისამართით გამოთქმულ დაუსაბუთებელ ბრალდებებს არ მოჰყოლია კონსტრუქციული წინადადებები ან პასუხისმგებლიანი გადაწყვეტილებები მთავარ საკითხზე, რომელიც არა მხოლოდ სომხეთის მოსახლეობასა და ბიზნესს, არამედ ევრაზიული ეკონომიკური კავშირის სხვა წევრი ქვეყნების მოსახლეობასა და ბიზნესსაც აწუხებს: ბოლოს და ბოლოს, რომელ გაერთიანებაში აპირებს სომხეთი ინტეგრაციას?“ – თქვა მან.
რუსეთის საგარეო უწყების წარმომადგენელი ფაშინიანის განცხადებასაც გამოეხმაურა, რომელმაც რუსეთი „მეტროპოლიად“ მოიხსენია. ზახაროვას თქმით, ერევანში პოლიტიკური დებატებისას ხშირად ხდება მოვლენების დამახინჯება და მანიპულირება, ნაცვლად იმისა, რომ ხელისუფლებამ არსებით საკითხებს უპასუხოს.
ზახაროვამ ასევე განაცხადა, რომ სომხეთის ამჟამინდელი მდგომარეობა მისი ხელისუფლების პოლიტიკის შედეგია, მათ შორის, ევროკავშირში გაწევრიანების კურსის, რომელიც კანონმდებლობით არის განსაზღვრული.
22 ოქტომბერს ნიკოლ ფაშინიანმა განაცხადა, რომ ევრაზიული ეკონომიკური კავშირის წევრ ქვეყნებს არ აქვთ უფლება, სომხეთი გაერთიანებიდან გარიცხონ. მან ასევე გააკრიტიკა ანგარიში, რომელშიც სომხეთის წევრობის შესაძლო შეჩერების ეკონომიკური შედეგებია განხილული, და განაცხადა, რომ ეს ქვეყნის შიდა პოლიტიკური არასტაბილურობის გამოწვევის მცდელობაა.
სომხეთის პარლამენტმა 2025 წლის მარტში მიიღო კანონი, რომელიც ევროკავშირში გაწევრიანების პროცესის დაწყებას ითვალისწინებს. თუმცა კანონის მიღება არ ნიშნავს, რომ სომხეთმა ევროკავშირში გაწევრიანების ოფიციალური განაცხადი წარადგინა ან წევრობის კანდიდატის სტატუსი მიიღო. ევროკომისიის განმარტებით, ეს კანონი ქვეყნის პოლიტიკურ მისწრაფებას გამოხატავს.
ამასთან, სომხეთი რუსეთის ხელმძღვანელობით მოქმედი ევრაზიული ეკონომიკური კავშირის (EAEU) წევრია. მოსკოვი მიიჩნევს, რომ ევროკავშირსა და ევრაზიულ კავშირში ერთდროული ინტეგრაცია შეუთავსებელია, რადგან გაერთიანებებს განსხვავებული ეკონომიკური და მარეგულირებელი წესები აქვთ. რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრმა სერგეი ლავროვმა 2026 წლის თებერვალში განაცხადა, რომ არჩევანი სომხეთმა თავად უნდა გააკეთოს, თუმცა მოსკოვი ერევნისგან ევრაზიულ კავშირში წევრობის ათწლეულის განმავლობაში მიღწეული შედეგების გათვალისწინებას ელოდება.
დაპირისპირება 2026 წელს გამწვავდა. მაისში რუსეთის, ბელარუსის, ყაზახეთისა და ყირგიზეთის ლიდერებმა განაცხადეს, რომ სომხეთის ევროკავშირში გაწევრიანების მისწრაფება ეკონომიკურ რისკებს ქმნის და შესაძლო შედეგების შეფასება მოითხოვეს. ოქტომბერში ამ ოთხი ქვეყნის მთავრობებმა მოამზადეს ანგარიში სომხეთის ევრაზიულ კავშირში წევრობის შეჩერების შესაძლო შედეგების შესახებ. დოკუმენტში განხილულია, მათ შორის, რუსულ ბაზარზე უბაჟო წვდომის დაკარგვისა და რუსული გაზის გაძვირების შესაძლო გავლენა სომხეთის ეკონომიკაზე.
მოსკოვის პოზიციაა, რომ სომხეთმა საბოლოოდ უნდა განსაზღვროს, რომელ ინტეგრაციულ გაერთიანებაში ხედავს მომავალს. რუსეთის პრეზიდენტის პრესმდივანმა დიმიტრი პესკოვმა 2026 წლის სექტემბერში განაცხადა, რომ რუსეთი სომხეთის სუვერენულ უფლებას პატივს სცემს, თუმცა ევროკავშირისა და ევრაზიული ეკონომიკური კავშირის წესების დაახლოება შეუძლებელია. მარია ზახაროვამ კი გააფრთხილა ერევანი, რომ ევროკავშირთან დაახლოებას ევრაზიულ კავშირში არსებული ეკონომიკური შეღავათების დაკარგვა მოჰყვება.
სომხეთის ხელისუფლება ამ კრიტიკას უარყოფს. პრემიერ-მინისტრმა ნიკოლ ფაშინიანმა განაცხადა, რომ ქვეყნის სუვერენიტეტი და დამოუკიდებელი გადაწყვეტილებების მიღების უფლება არ უნდა გახდეს პოლიტიკური ვაჭრობის საგანი. ერევნის პოზიციით, სომხეთს ევრაზიული ეკონომიკური კავშირის ვალდებულებები არ დაურღვევია და ამ ეტაპზე ევროკავშირსა და ევრაზიულ კავშირს შორის არჩევანის გაკეთების აუცილებლობას არ აღიარებს
